Ruś Czerwona, łac. Ruthenia Rubra lub Russia Rubra - kraina historyczna w południowo-zachodniej Ukrainie oraz w południowo-wschodniej Polsce.
Jeden z poglądów głosi, że w nazwie zespoliły się dwa motywy: Grodów Czerwieńskich, oraz miano wskazywanych przez Nestora Chorwatów (Chrobatów) Czerwonych. Najprawdopodobniej nazwę tą nadali ziemiom Rurykowiczów najbliżsi sąsiedzi - Polacy i Węgrzy. Obszar Rusi Czerwonej obejmował dorzecze Sanu i Dniestru po górną Prypeć.
Inny pogląd dowodzi, że nazwa Ruś Czerwona powstała w XIII wieku i wywodzi się prawdopodobnie od Mongołów, którzy używali kolorów do oznaczenia kierunków geograficznych (czerwień = południe). Analogicznie w tym okresie powstały też takie nazwy jak Ruś Czarna (powyżej Polesia) i Ruś Biała (na północ od Rusi Czarnej).
Pod względem politycznym od 1240 do 1339 roku większość tego obszaru, w tym Ruś Halicka znajdowała się pod kontrolą chanatu tatarskiego. Następnie w roku 1340 posiadł Ruś Czerwoną Kazimierz III Wielki, prawem spadkobierstwa. Głównymi ośrodkami administracyjnymi były wtedy Lwów, Przemyśl i Halicz. Na krótko do Węgier włączył Ruś Czerwoną król Ludwik Węgierski, którą przywróciła Polsce w 1387 roku królowa Jadwiga. Po unii lubelskiej Ruś Czerwoną zaczęto nazywać Koronną.
Wersja do wydruku
